Bir kitaptan notlar - Bad Blood - Kötü Kan - Theranos - Elizabeth Holmes

O mavi gözleri, bariton ses tonu  ve derin bakışları ile bir hikaye satıcısı idi.  Belki de iyi niyet ile yola çıkmıştı. Ama bilimin sınırlarını para ile aşabileceğini zannetti ve yanıldı.

Elizabeth Holmes' un şirketi Theranos, herkesin 250 den fazla  kan tahlilini yapabileceği, böylece hastalıkların çok önceden teşhis edilebileceği ve tüm bunların 

parmak ucundan alınan bir kaç damla kan ile yapılabileceği bir cihaz yapacağını iddia etti.

Şirket ve kurucusu özünde çalışmayan bir teknolojiyi satarak dolandırıcılık yaptı.

   400 sayfalık bu kitap' a eğer ben bir arka  kapak yazısı yazmak istese idim aşağıdakilerden biri olurdu.

1. Kısaca çıkardığım aşağıdaki notları okuyup geçebilirsiniz.
2. https://www.imdb.com/title/tt8488126/ 2 saatlik bu belgeseli izleyebilirsiniz. 
3. Yada kitabı alıp okuyabilirsiniz https://www.kitapyurdu.com/kitap/kotu-kan-bir-silikon-vadisi-girisimindeki-sirlar-ve-yalanlar/541559.html

Arka kapak yazısı önerilerim

• Basını ön ayak eden girişimcinin çıkan olumlu haberlerin hemen ardından yüksek miktarda yatırımcılardan fon toplaması

• Vahşi kapitalizm' in gözlerini kör ettiği yatırımcıların hikayesi

• Steve Jobs a özenip ortalığı kasıp kavuran ama her şeyi mahfeden yöneticiler,verdikleri paraların hesabını sormayan sadece girişimciye ve basında çıkan haberlere güvenen yatırımcılar

• Teknolojik sır iddiası öne sürülerek aslında olmayan bir şeyin varmış gibi gösterilmesi ve yatırımcılardan para toplanması. Teknolojik sır : Theranos un teknolojisi ile ilgili yalanlarının üstünü örtme  yöntemi

• Yatırımcıların kaybetme korkusu, tereddüt ettikleri girişimlere yatırım yapmaktan vazgeçme ihtimallerine karşı  güçlü bir caydırıcıdır. Bir girişimciye, kendi rakiplerinden önce yatırım yapmak isteyen kurumsal firmaların girişimi iyi analiz etmemesi. Girişimin bunu bir koz olarak kullanması. Bu firmaların yenilikleri kaçırma korkusundan sonuna kadar faydalanan bir girişim. 

• Zarar eden (yada az kar eden) kurumsal ama hantal şirketlerin bir girişimciden yüksek getiri bekleyip kendini kurtarma çabası

• Dayanaksız "Hokey Sopası" (Getirilerin bir kaç yıl düze seyrettikten sonra yukarı yönlü sert bir eğri çizmesi) beklentisi

• Yatımcıları, para akışı devam ettikçe her ne istersek yapabiliriz diye ikna eden bir girişimcinin öyküsü. Ama yapmaya çalıştığı şey bilim-kurgunun dahi sınırlarını zorluyordu. 

• Gizlilik gerekçesi ile bilgiyi kısımlara ayıran, sistemin tamamı hakkında tek bilgi sahibinin kendisi olduğu bir modeli yürütmeye çalışan girişimcinin departmanlar arasında bilgi akışı olmadığından çöken iş modelinin hikayesi

• Tüm bu çabaların nihai hedefi ticari sırları ve önemli bilgileri korumaktı  ama sonuç olarak verimlilik açısından saatler kaybediliyordu.

• Başarılı bir girişimci olma yolunda durmak bilmeden çalışırken gerçekle bağını kopartan, bir balonun içinde yaşamaya başlayan bir girişimcinin hikayesi. Bu balonun içine girmesine izin verdiği tek insan ise en kötü yöneticisi idi.

• Hayal et. En iyi mühendisleri işe al ve hayalinin yapılmasını bekle. Ama hayalinin gerçekliğe karşı ise ne olacak?

• Theranos' un çalışma biçimi otobüs sürerken otobüs yapmaya benziyor. 

• Şirketin kendini savunma stratejisine karşın, gazetecinin ısrarı : - Ticari sırlarımızı yayınlamanızı onaylamıyoruz. - Gazeteciliğimizden vazgeçmeyi onaylamıyoruz.

• Ticari sırları açıklamamak için kullanılan bir savunma argümanı : Bizden istediğiniz şey, içinde arsenik olmadığını kanıtlamak için size kolanın formülünü vermek gibi bir şey. 

• Saklayacak bir şey olmasa böyle sıkı savunma yapmazlardı.

• Tahlil makinesi içinde bir şeyler yanlış giderse yazılıma ekledikleri küçük bir yama ile, prosesin ilerleme hızını çok yavaş gösteriyorlar idi. Böylece kullanıcı makinenin başında beklemekten sıkılıp gidiyor idi. Onlar da daha sonra elden müdahale edip işlemi manuel tamamlıyor idi. 

• Şirketleri hakkında İnternet de olumsuz yorumlar geldikçe şirketin insan kaynakları departmanı bunları dengeleyecek sahte olumlu yorumlar yazıyor idi. 

• (125 M$) girişime yatırım yapan Robert Murdoch aynı zamanda girişim hakkında olumsuz haber araştırması yapan gazetenin de sahibi (WSJ). Buna rağmen haberi engellemiyor ve zarar da ediyor. Gerçekler ortaya çıkınca hisselerini Theranos' a 1$ karşılığında geri satıyor ve diğer kazançlarından dev bir vergi indirimi alıyor Yinede bu yatırım ile 12 Milyar$ lık servetinin 100 Milyon $ ını kaybediyor

• Yüksekten uçan unicorn bu sabah WSJ de yayınlanan derin araştırmacılık hikayesi ile yeryüzüne yaklaştırıldı.

• Sağlık hizmetlerinde uzman olan risk sermayesi şirketlerinden biri bile neden onlara yatırım yapmamıştı? Buna rağmen yönetim kurulu içine koca koca adamlar nasıl girebildi? https://www.businessinsider.com/theranos-former-board-members-henry-kissinger-george-shultz-james-mattis-2019-3?op=1

• Silikon vadisinin meşhur, gerçekten yapana kadar yapmış gibi görün felsefesi ile ilerleyen, sahtekarlığını gizlemek için olmadık şeyler yapan bir şirketin hikayesi.

• Yatırımcılar girişimciye o kadar güvenmişlerdi ki girişimcinin oy hakkı her hisseye karşı 100 oy olsun diye yönetim kurulu karar almıştı. Böylece oy haklarının %99,7 si girişimcinin oldu. Bu noktadan sonra Theranos yönetim kurulu girişimci olmadan çoğunluğa dahi ulaşamadı. 

Muhtemelen 9 Milyar Dolarlık startup' ın hikayesinin devamını Ekim 2020 gibi  Amerikan mahkemelerinde izleyeceğiz.